Nizamülmülk Hayatı ve Yaptığı Hizmetler Hakkında Bilgi

'Biyografi' forumunda EyLüL tarafından 12 Nis 2012 tarihinde açılan konu

  1. Nizamülmülk

    Doğum 10 Nisan 1018-Horasan
    Ölüm 16 Ekim 1092
    Meslek Devlet adamı, vezir

    Büyük Selçuklu Devleti sultanlarından Alp Arslan ve oğlu Melikşah’ın veziri, büyük devlet adamıdır. 1063 yılında Alp Arslan’ın yanında hizmete başlamıştır. Alp Arslan Sultan olunca 1064 yılında Selçuklu Devletine vezir tayin edilmiştir. Zamanın halifesi Kaim bi Emrillah tarafından Nizamülmülk ünvanı ile taltif edilmiştir. Bu ünvanı ile tanınmıştır. Vazifeli olduğu için katılamadığı Malazgirt Meydan Muharebesi hariç, bütün Selçuklu savaşlarında bulunmuştur. Gerçekleştirdiği yeni sistemler bazı değişikliklerle beraber bütün Türk-İslam devletlerince devam ettirilmiştir. Nizamiye Medreselerini kurmuştur. Siyasetname adlı eseri, bugün siyaset ilmi ile uğraşanların el kitapları arasında yer almıştır.

    HAYATI
    Asıl adı Hace Kıvamüddin Ebu Ali Hasan bin Ali’dir 1018 yılında İran’ın Tüs şehrinde doğmuştur. 1092 yılında Nihavend’de Hasan Sabbah’ın fedaisi bir batini tarafından şehit edilmiştir. Kardeşi Ebü’l Kasım Abdullah ile birlikte çok iyi bir eğitim görmüştür. Fıkıh, hadis, edebiyat ve sair ilimleri çok iyi tahsil etmiştir. Zamanındaki meşhur alim ve ediplerle devamlı görüşmüştür. Bu onun idarecilik hayatındaki kabiliyet ve başarısının büyüklüğünde mühim rol oynamıştır.

    Devlet hizmetindeki hayatı, babası ile birlikte Gazne Devleti’nin Horasan valisi Ebü’l Fazıl Es-Suri’nin hizmetinde bulunmaktadır. 1040 yılındaki Dandanakan Savaşından bir süre sonra Alp Arslan’ın Belh valisi Ali bin Şadan’ın maiyetine girerek, vilayet işlerinin yürütülmesiyle vazifelendirilmiştir. Sulçuklu Sultanı Tuğrul Beyin vefatı ile Alp Arslan ve kardeşi Süleyman Bey arasındaki taht mücadelesi sırasında yerinde görüş ve tedbirleriyle dikkatleri çekmiştir. Vezir olduğu 1064’ten şehir edildiği 1092 senesine kadar aralıksız 29 yıl Büyük Selçuklu Devletine, tam bir dirayet ve adaletle hizmet etmiştir. Sultan Alp Arslan’ın vefatıyla veliaht Melikşah’ın tahta geçmesini sağlayıp, nizam ve asayişin korunmasında muvaffak olmuştur. Nizamülmülk’ün akıllı, tedbirli ve adaletli idaresi sayesinde de, Melikşah’ın saltanı aynı zamanda Büyük Selçuklu Devletinin de en parlak ve en şanlı devri olmuştur.

    YAPTIĞI HİZMETLER
    Bir çok camii, mescit, vakıf eserleri yaptırmıştır. Nizamülmülk, meclisi ilim ve sanat adamlarının toplandığı bir yer haline getirmiştir. Selçuklu Devletine idari, adli, askeri, mali, sosyal ve kültürel sahada pekçok yenilikler ve değişiklikler getirmiştir. Sarayı, merkezi hükümet teşkilatını İslam esaslarına dayalı mahkemeleri, toprak sistemini sağlam esaslar üzerine yeniden düzenlemiştir. Nizamiye Medreselerini kurmuştur. Siyasetname adlı eseri, bugün siyaset ilmi ile uğraşanların el kitapları arasında yer almıştır.
     
Yükleniyor...